Filosoof en wetenschapshistoricus Noga Arikha zegt dat besluitvorming veel meer is dan alleen logisch nadenken over feiten. Volgens haar beïnvloeden emoties, lichamelijke signalen en de sociale omgeving onze keuzes. In organisaties ligt de nadruk vaak op emotieloze cijfers, rapportages en feiten. Emoties zijn hierbij taboe.
Arikha argumenteert echter dat emoties geen probleem zijn bij het nemen van goede besluiten, maar juist een belangrijke bron van informatie vormen. Ook bepalen de groepen en culturen waartoe we behoren onze voorkeuren en meningen. Wat we belangrijk, riskant of wenselijk vinden, is vaak minder persoonlijk dan we denken.
Wat kunnen leiders en professionals hiervan leren?
Niet alleen kritisch nadenken over de feiten, maar ook stilstaan bij de vraag: “Welke emoties beïnvloeden mijn oordeel, en waar komen ze vandaan?”
Een aantal praktische manieren om dit toe te passen:
– Neem bij belangrijke beslissingen bewust even de tijd om de emoties mee te nemen.
– Vraag jezelf af. Baseer ik deze keuze op feiten, op emoties, of op een combinatie van beide?
– Let op lichamelijke signalen zoals spanning, onrust of juist rust. Ze kunnen je veel zeggen over hoe je een situatie ervaart.
– Kijk achteraf naar belangrijke beslissingen. Welke aannames klopten en welke niet? Werden deze door emoties gestuurd of niet?
– Maak in teams ruimte om zowel data als gevoelens te bespreken bij lastige keuzes.
Volgens Noga Arikha neem je dus bewustere beslissingen als je verstand, gevoel en de situatie samen meeneemt en ze niet tegenover elkaar zet.
Dit artikel hoort bij het boek Beslis met vertrouwen.