Bij het nemen van belangrijke beslissingen streven we naar zorgvuldigheid. Dit getuigt van professionaliteit en verantwoordelijkheid. Toch kan zorgvuldigheid ongemerkt omslaan in vermijdingsgedrag. Men blijft informatie verzamelen, vraagt om extra meningen, leest aanvullende rapporten, analyseert meer scenario’s en plant bijkomend overleg.
Extern oogt dit zorgvuldig, maar intern is het vooral een zoektocht naar zekerheid.
Het probleem is dat complexe beslissingen zelden volledige zekerheid bieden.
Voorbeelden hiervan zijn strategische keuzes, carrièresprongen, investeringen, reorganisaties, samenwerkingen of moeilijke persoonlijke beslissingen. Deze beslissingen bevatten altijd een mate van onzekerheid.
Wie pas wil beslissen zodra alle onzekerheid is verdwenen, merkt dat het probleem niet de analysekwaliteit is, maar de omgang met onzekerheid. Een relevante vraag hierbij is: “Welke informatie zou mijn beslissing nog wezenlijk kunnen beïnvloeden?”
Blijft het antwoord vaag, dan is aanvullende informatie niet langer noodzakelijk, maar een manier om het nemen van verantwoordelijkheid uit te stellen. Dit is een menselijke reactie.
Beslissen betekent dat men een richting kiest, terwijl alternatieven open hadden kunnen blijven. Dit kan kwetsbaar aanvoelen. Geen beslissing nemen is ook een beslissing, met vaak eigen consequenties.
Het draait dus niet om onzekerheid volledig uit te sluiten, maar om te bepalen wanneer men voldoende weet om verantwoord te handelen. Niet perfect. Wel bewust.
In mijn boek Beslis met vertrouwen ga ik dieper in op analyseverlamming, keuzestress en de moed om te beslissen zonder volledige zekerheid.